Anlaşmazlıklar ve ÇözümKarar İcrası
Eş Anlamlılar: Cebri İcra، İlamlı İcra، Kararın Yerine Getirilmesi
Son güncelleme: 2026-09-25
Kısa Tanım
Kararın icrası, bir mahkeme kararının veya icra belgesinin, hükmedilen tutarın tahsili, taşınmazın tahliyesi veya aleyhine karar verilen tarafın bir işi yapmaya zorlanması yoluyla İcra Mahkemesi ve daireleri aracılığıyla, gerekirse zorla hayata geçirildiği aşamadır.
Genel Bakış
Kararın icrası, bir mahkeme kararının veya icra belgesinin, hükmedilen tutarın tahsili, taşınmazın tahliyesi veya aleyhine karar verilen tarafın bir işi yapmaya zorlanması yoluyla İcra Mahkemesi ve daireleri aracılığıyla, gerekirse zorla hayata geçirildiği aşamadır. Cebri icra ancak miktarı belirli ve muaccel bir hak için icra belgesiyle mümkündür.
Bu aşama hâlen 13/8/1433H tarihli ve (M/53) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılan İcra Kanunu ile düzenlenir. İcra belgeleri arasında mahkeme kararları ve emirleri, icra emri eklenmiş hakem kararları, onaylanmış sulh tutanakları, kıymetli evrak, noterlikçe düzenlenmiş sözleşmeler ve kanunun icra gücü tanıdığı sözleşmeler bulunur. Ejar'da belgelenmiş standart konut kira sözleşmesi de bunlardandır; doğrudan İcra Mahkemesi'ne sunulur ve standart dışı şartlar eklenirse bu niteliğini kaybedebilir. Süreç icra talebiyle başlar; icra hâkimi borçluya tebliğ edilen bir icra emri çıkarır. Borçlu tebliğden itibaren beş gün içinde ödemez veya yeterli mal beyan etmezse temerrüde düşmüş sayılır; yurt dışına çıkış yasağı, vekâletname düzenlemesinin durdurulması, mallarının beyanı ve haczi ile kredi kayıt kuruluşuna bildirim emredilir; ek tedbirler hapse kadar varabilir. Tahliyede icra memuru, icra emrinin tebliğinden itibaren beş gün geçtikten sonraki gün taşınmaza gider; hâkim bu süreyi uzatabilir. Kira miktarı veya sözleşmenin sona ermesi gibi esasa ilişkin uyuşmazlıklar ise Genel Mahkeme'nin işidir.
Yeni İcra Kanunu, 3/11/1447H tarihli ve (M/237) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılmış, 1 Mayıs 2026'da Ümmü'l-Kura Resmî Gazetesi'nde yayımlanmıştır ve yayımından 180 gün sonra (Ekim 2026 sonu) 1433H tarihli kanunun yerini alarak yürürlüğe girecektir. Başlıca değişiklikleri: ödeme süresinin beş iş günü olarak hesaplanması, banka teminatı veren borçluya on iş günü ek süre, parasal borcun ödenmemesinde günlük 5.000 SAR'a kadar para cezası, en fazla altı yıla kadar uzatılabilen üç yıllık yurt dışına çıkış yasağı sınırı ve poliçe ile bonoların ulusal elektronik platformlara kaydı şartıdır. Yürürlükten önce verilen karar ve emirler geçerliliğini korur.
⚖️ Yasal Dayanak
İcra hâlen 13/8/1433H tarihli ve (M/53) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılan İcra Kanunu ile düzenlenir: icra belgeleri için 9. madde, geçici icra kaydı yoksa itiraz yolu açık kararın cebren icra edilmemesi için 10. madde, icra talebi, emri ve tebliği için 34. madde, tebliğden beş gün sonra temerrüde düşen borçluya karşı tedbirler için 46. madde (22/4/1444H tarihli M/52 sayılı Kraliyet Kararnamesi ile değişik), doğrudan icra için 68–70. maddeler ve taşınmaz tahliyesi için 72. madde. Yürürlüğe girdiğinde bunun yerini 3/11/1447H tarihli ve (M/237) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılan ve 14/11/1447H'deki yayımından 180 gün sonra yürürlüğe girecek İcra Kanunu (7, 18, 19, 36, 37 ve 65. maddeler) alacaktır.
💡 Pratik Örnek
Riyad'da bir kiraya veren, dairesini Ejar'da belgelenmiş standart konut kira sözleşmesiyle yıllık 42.000 SAR'a, 21.000 SAR'lık iki taksitte ödenmek üzere kiraladı. Kiracı hatırlatmalara rağmen ikinci taksiti ödemeyince kiraya veren, Genel Mahkeme'de dava açmaya gerek kalmadan Ejar sözleşmesini icra belgesi olarak ekleyip Najiz üzerinden icra talebinde bulundu. İcra emri çıkarıldı ve kiracıya tebliğ edildi; beş gün ödeme veya yeterli mal beyanı olmadan geçince kiracı temerrüde düşmüş sayıldı, yurt dışına çıkış yasağı ve borç tutarınca mallarının beyanı ve haczi gibi kanuni tedbirler uygulandı ve icra memuru sürenin dolmasını izleyen gün tahliye için daireye gitti. Kiraya veren sözleşmeye standart dışı şartlar eklemiş olsaydı sözleşme icra belgesi niteliğini kaybedebilir ve esas davası açmak gerekebilirdi. Talep yeni kanun yürürlüğe girdikten sonra yapılsaydı süre beş iş günü olarak hesaplanacaktı.
⚠️ Yaygın Hatalar
- ✗Belgelenmiş bir Ejar konut sözleşmesine dayalı muaccel kira için Genel Mahkeme'de dava açmak — İcra Mahkemesi'ne doğrudan icra talebi genellikle daha kısa yoldur.
- ✗Standart Ejar sözleşmesine standart dışı şartlar eklemek — sözleşme icra belgesi niteliğini kaybedebilir.
- ✗Kilit değiştirmek veya hizmetleri kesmek gibi kendi başına tahliyeye başvurmak — cebri tahliye icra hâkiminin emriyle icra memuru tarafından yapılır; kendiliğinden hareket kiraya vereni sorumluluğa maruz bırakır.
- ✗Hâlâ itiraz yolu açık bir kararın cebri icrasını istemek — geçici icra kaydı taşımadıkça zorla icra edilemez.
- ✗Yürürlüğe girdiğinde yeni İcra Kanunu'nun etkisini gözden kaçırmak — süreler iş günüyle hesaplanacak, yurt dışına çıkış yasağı ve para cezası sınırları değişecektir.
🌍 Uluslararası Farklılıklar
İcra yapıları ülkeden ülkeye değişir. Türkiye'de icra daireleri İcra ve İflas Kanunu uyarınca alacakları tahsil eder ve kiracıları tahliye eder; bazı kira durumlarında ilamsız tahliye yolu da vardır. BAE ve Mısır'da mahkemeler bünyesindeki icra hâkimi cebri icrayı denetler. İngiltere'de kararlar, taşınmazın teslimi için writ of possession ve charging order gibi araçlarla icra edilir. Suudi sisteminin belirgin özelliği, temerrüde düşen borçluya karşı yurt dışına çıkış yasağı, hizmetlerin durdurulması ve kredi kaydı gibi güçlü baskı araçları ile belgelenmiş kira sözleşmesinin dava açmadan doğrudan icra edilebilmesidir.
Sıkça Sorulan Sorular
Suudi Arabistan'da bir mahkeme kararını veya Ejar sözleşmesini nerede icra ettiririm?▾
İcra talebi yetkili İcra Mahkemesi'ne veya icra dairesine, genellikle Najiz üzerinden elektronik olarak, kesinleşmiş karar veya Ejar'da belgelenmiş standart konut kira sözleşmesi gibi icra belgesi eklenerek yapılır.
Borçlu beş gün içinde ödemezse ne olur?▾
Borçlu icra emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde ödemez veya yeterli mal beyan etmezse temerrüde düşmüş sayılır: yurt dışına çıkışı yasaklanır, vekâletname düzenlemesi durdurulur, malları beyan ettirilip haczedilir, temerrüt kredi kaydına işlenir ve icra hâkimi hapis dahil ek tedbirler alabilir.
Suudi Arabistan'da icra emrinden sonra kiracının tahliyesi ne kadar sürer?▾
İcra memuru, icra emrinin kiracıya tebliğinden itibaren beş gün geçtikten sonraki gün taşınmaza gider; hâkim bu süreyi uzatabilir ve taşınmaz gerekirse zor kullanılarak kiraya verene teslim edilir.
1447H tarihli yeni İcra Kanunu neleri değiştiriyor?▾
1 Mayıs 2026'daki yayımından 180 gün sonra yürürlüğe girer; ödeme süresini beş iş günü olarak hesaplar, yurt dışına çıkış yasağını altı yıla kadar uzatılabilen üç yılla sınırlar ve parasal borcun ödenmemesinde günlük 5.000 SAR'a kadar para cezası öngörür.
Hâlâ istinaf edilebilen bir karar icra edilebilir mi?▾
İtiraz yolu açık olan kararlar, acele işlerde verilen kararlar gibi geçici icra kaydı taşımadıkça veya mevzuat geçici icrayı öngörmedikçe cebren icra edilemez.
İlgili sorular (İngilizce)
