Emlak FinansmanıBorç-Gelir Oranı
Eş Anlamlılar: Borç/Gelir Oranı، Borç Yükü Oranı، Kesinti Oranı
Son güncelleme: 2026-09-25
Kısa Tanım
Borç/gelir oranı (kesinti oranı), borçlunun toplam aylık kredi yükümlülüklerinin toplam aylık gelirine oranıdır; kredi verenler bunu geri ödeme gücünü değerlendirmek ve verilebilecek azami yeni taksiti belirlemek için kullanır.
Genel Bakış
Borç/gelir oranı (kesinti oranı), borçlunun toplam aylık kredi yükümlülüklerinin toplam aylık gelirine oranıdır; kredi verenler bunu geri ödeme gücünü değerlendirmek ve verilebilecek azami yeni taksiti belirlemek için kullanır.
Suudi Arabistan'da Suudi Merkez Bankası'nın Bireysel Müşteriler İçin Sorumlu Kredilendirme İlkeleri (2/9/1439 Hicri tarihli ve 465380000099 sayılı genelge; 9/9/1439 Hicri tarihli ve 406940000001 sayılı genelgeyle değişik) gelire göre kademeli sınırlar koyar: toplam geliri 15.000 SAR veya altı olanlarda tüm yükümlülükler gelirin %55'ini aşamaz; bu oran Konut Bakanlığı veya Emlak Geliştirme Fonu destekli konut finansmanı ürünlerinden yararlananlar için %65'e çıkar; geliri 15.000 SAR'ın üzerinde ve 25.000 SAR'ın altında olanlarda sınır %65'tir; geliri 25.000 SAR ve üzeri olanlarda ise yükümlülükler, zorunlu bir ödeme gücü değerlendirmesiyle kuruluşun politikasına tabidir. İlk iki dilimde konut dışı yükümlülükler gelirin %45'ini, maaştan kesintiye bağlı yükümlülükler çalışanlarda %33,33'ü, emeklilerde %25'i aşamaz.
Hesaplamanın önemli kuralları vardır: brüt maaş tamamen sayılır; diğer gelirler (kira, temettü gibi) sürekliliği en az iki yıllık hesap ekstresiyle kanıtlanırsa aylık ortalamasının yarısı kadar sayılır; Vatandaş Hesabı ve sosyal güvenlik gibi devlet destekleri, konut finansmanında Bakanlık veya Fon ile sözleşmeye bağlanmış konut desteği hariç, sayılmaz. Yükümlülükler, işverenden veya akrabalardan alınanlar dahil tüm finansman ve borçları ile kredi kartlarının asgari ödemesini kapsar. Eylül 2025 tarihli basın haberleri, bazı bankaların maaşı 15.000 SAR'ın altında olanlar için yeni konut finansmanında kesintiyi destekli borçlular dahil %55'e indirdiğini bildirdi; bu nedenle başvuru anındaki kuruluş politikası teyit edilmelidir.
⚖️ Yasal Dayanak
SAMA'nın 2/9/1439 Hicri (17 Mayıs 2018) tarihli ve 465380000099 sayılı genelgesiyle yayımlanan ve 14/c ile 15/c maddeleri 9/9/1439 Hicri tarihli ve 406940000001 sayılı genelgeyle değiştirilen Bireysel Müşteriler İçin Sorumlu Kredilendirme İlkeleri: 13. madde (kart asgari ödemeleri ve değişken oranlı finansman için güvenlik marjı dahil yükümlülüklerin hesaplanması), 14. madde (gelirin hesaplanması) ve 15, 16, 17. maddeler (gelir dilimlerine göre kesinti sınırları). Konut Finansmanı Kanunu Uygulama Yönetmeliği'nin 13. maddesi de kuruluşun tüketicinin ödeme gücünü doğrulamasını zorunlu kılar.
💡 Pratik Örnek
Kasim'de bir çalışanın brüt maaşı 12.000 SAR; iki yıllık hesap ekstreleriyle belgelenen, aylık ortalama 4.000 SAR küçük bir daire kira geliri var ve Vatandaş Hesabı desteği alıyor. Geliri 12.000 + kiranın yarısı 2.000 = 14.000 SAR olarak sayılır; Vatandaş Hesabı desteği dahil edilmez. 15.000 SAR ve altı dilimde olduğundan yükümlülük sınırı %55 = 7.700 SAR'dır. 1.500 SAR araç taksiti var (gelirin yaklaşık %10,7'si, konut dışı %45 sınırının altında); konut taksiti için 6.200 SAR kalır, bu da %5,5 oranla 25 yıl vadede yaklaşık 1.009.600 SAR finansman demektir. Konut desteğinden yararlanıyor ve kuruluş %65 sınırını (9.100 SAR) uyguluyor olsaydı kullanılabilir tutar 7.600 SAR'a çıkardı; LTV sınırları ve kuruluş politikası yine geçerli olurdu.
⚠️ Yaygın Hatalar
- ✗%65 sınırının herkese uygulandığını sanmak; sınır kademelidir: geliri 15.000 SAR ve altı olanlarda %55 (destekli borçlulara istisnayla), orta dilimde %65, 25.000 SAR ve üzerinde kuruluş politikası.
- ✗Ek geliri tamamen saymak; yalnızca ortalamasının yarısı ve sürekliliği kanıtlanırsa sayılır.
- ✗Sayılmayan Vatandaş Hesabı veya sosyal güvenlik desteğini gelire eklemek.
- ✗Kredi kartı asgari ödemelerini ve akrabalardan veya işverenden alınan borçları yükümlülüklerin dışında bırakmak.
- ✗Her bankanın izin verilen en yüksek sınırı uyguladığını varsaymak; kuruluşlar kendi politikalarıyla daha düşük oranlar uygulayabilir.
🌍 Uluslararası Farklılıklar
Çoğu piyasa benzer bir ölçü kullanır: BAE'de merkez bankası borç yükünü gelire göre sınırlar; ABD'de nitelikli mortgage standartlarında referans bir DTI oranı kullanılır; birçok Avrupa ülkesi borç veya borç servisinin gelire oranına ihtiyati sınırlar uygular. Türkiye ve Mısır'da bankalar büyük ölçüde iç politikalara ve genel düzenlemelere dayanır. Suudi Arabistan, gelir dilimine göre kademelenen sınırlar ve gelir ile yükümlülük olarak neyin sayılacağına dair ayrıntılı kurallarla öne çıkar.
Sıkça Sorulan Sorular
Suudi Arabistan'da konut finansmanı için izin verilen kesinti oranı nedir?▾
Sorumlu Kredilendirme İlkeleri'ne göre: geliri 15.000 SAR ve altı olanlarda toplam gelirin %55'i (konut desteği alanlarda %65), 15.000–25.000 SAR arasında %65, 25.000 SAR ve üzerinde kuruluş politikası.
Kira geliri borç/gelir oranında sayılır mı?▾
Evet, sürekliliği en az iki yıllık hesap ekstresi veya resmî belgelerle doğrulanabiliyorsa aylık ortalamasının yarısı sayılır.
Vatandaş Hesabı desteği gelir sayılır mı?▾
Hayır. Vatandaş Hesabı ve sosyal güvenlik gibi devlet destekleri sayılmaz; konut finansmanında Konut Bakanlığı veya Emlak Geliştirme Fonu ile sözleşmeye bağlanmış konut desteği istisnadır.
Orana hangi yükümlülükler dahil edilir?▾
Tüm aylık kredi yükümlülükleri: bankalar, finansman şirketleri ve devlet kredi kuruluşlarından alınan finansmanlar, işveren veya akrabalardan alınan borçlar ve her kredi kartının asgari ödemesi.
Değişken oran yükseldiği için oran sınırı aşarsa ne olur?▾
Sorumlu Kredilendirme İlkeleri, vade maliyetindeki değişimden kaynaklanan aşımdan sorumlu olan kredi verenin, sınırları aşacak maliyet eklemeden ödeme sürelerini yeniden yapılandırmasını ister.
