Net Gelir
Eş Anlamlılar: Net Kâr، Net İşletme Geliri، Net Kazanç
Son güncelleme: 2026-05-07
Kısa Tanım
Bakım, vergi ve komisyon gibi tüm giderler düşüldükten sonra mülkten elde edilen toplam gelir; emlak yatırımı kârlılığının göstergesi.
Genel Bakış
Yasal Dayanak
Net gelir hesaplaması, Suudi Yeminli ve Profesyonel Muhasebeciler Organizasyonu (SOCPA) tarafından benimsenen muhasebe ilkelerine ve Suudi Arabistan'da uygulanan Uluslararası Finansal Raporlama Standartlarına (IFRS) dayanmaktadır. Ayrıca 1438 Hicri yılı (M/113) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılan Katma Değer Vergisi Kanunu'na ve ZATCA Zekat ve Gelir yönetmeliklerine tabidir. Vergi sistemleri, yükümlü sahibinin net geliri doğru bir şekilde gösteren muhasebe defterleri tutmasını gerektirir ve ZATCA bunların incelenmesini talep edebilir. Net gelir ayrıca SAMA standartlarına göre krediler ve yatırımlar için mülk değerlemesinde bir referanstır.
Pratik Örnek
Khalid'in Cidde'de her biri yıllık 36.000 SAR'a kiralanan 8 daireli bir konut binası var. Beklenen yıllık gelir: 8 × 36.000 = 288.000 SAR (teorik brüt gelir). Ancak gerçek: iki daire iki ay boş, bu yüzden fiili gelirler 288.000 - 12.000 = 276.000 SAR. Yıllık giderler: ofis komisyonu %5 = 13.800 + mülk yönetim ücretleri %8 = 22.080 + periyodik bakım 18.000 + mülk sigortası 4.500 + ortak alan elektrik 6.000 + acil bakım (klima, sızıntı) 9.500 + vergiler ve ücretler 3.200. Toplam giderler: 77.080 SAR. Net gelir = 276.000 - 77.080 = 198.920 SAR. Yani giderler gelirlerin %28'ini tüketti. Bu sayı ROI hesaplamasının temelidir: bina değeri 4.500.000 SAR ise, ROI = 198.920 / 4.500.000 = yıllık %4,4.
Yaygın Hatalar
- ✗ROI'yi net gelir yerine brüt gelir üzerinden hesaplamak — yanıltıcı bir resim ve abartılı getiri verir.
- ✗Hesaplamalarda acil giderleri gözden kaçırmak — her 5-10 yılda bir büyük bakım, tam bir yılın gelirini tüketebilir.
- ✗Gelir tahmininde boşluk oranı (Vacancy Rate) hesaplanmaması — mülkler tüm yıl boyunca %100'de kiralanmaz.
- ✗Kişisel giderleri mülk giderleriyle karıştırmak — yanlış sayılara ve vergi sorunlarına neden olur.
- ✗Amortismanı (Depreciation) hesaplamayı ihmal etmek — nakit dışı bir giderdir ancak gerçek kar değerlemesinde önemlidir.
Uluslararası Farklılıklar
Net gelir kavramı küreseldir ve büyük ölçüde birleşmiştir; ülkeler arasında gider ayrıntılarında farklılıklar vardır. BAE'de, model Suudi'ye benzer; gelir vergisi yokluğu ve yalnızca %5 KDV ile. Türkiye'de, net gelir yabancılar için yüksek gelir vergisine (%15-%40) tabidir; yüksek bakım maliyetleriyle. Mısır'da, enflasyon net gelirin gerçek değerini önemli ölçüde etkiler. Birleşik Krallık'ta, Net Rental Income, Gelir Vergisi (%20-%45) ve Service Charges düşüldükten sonra önemli ölçüde azalır. ABD'de, Net Operating Income (NOI) bir endüstri standardıdır; amortisman ve federal ve eyalet vergileri düşülerek. Net gelirdeki Suudi avantajı, kişisel gelir vergisinin yokluğu, görece düşük KDV (%15), ılımlı bakım maliyetleri ve doğru hesaplamayı kolaylaştıran REGA ve ZATCA aracılığıyla modern muhasebe sistemleridir.
