Ticari KDV
Eş Anlamlılar: Ticari Kira KDV'si، İşyeri Kirası KDV'si، Konut Dışı Mülk KDV'si
Son güncelleme: 2026-09-25
Kısa Tanım
Ticari KDV, dükkân, ofis, depo, arsa ve showroom gibi konut dışı mülklerin kiralanmasına ve otel konaklamaları ile hizmetli dairelere, ev sahibi KDV'ye kayıtlı veya kayıt yaptırmakla yükümlü olduğunda uygulanan %15 katma değer vergisidir; ev sahibi bunu kiracıya yansıtır ve ZATCA'ya öder.
Genel Bakış
Yasal Dayanak
Vergi; vergiye tabi teslimlere KDV uygulayan, 2/11/1438H tarihli ve (M/113) sayılı Kraliyet Kararnamesi ile çıkarılan KDV Kanunu'na ve istisnayı konut kiralamayla sınırlayıp otelleri ve hizmetli daireleri bu tanımın dışında tutan Uygulama Yönetmeliği'nin 30. maddesi ile kayıt ve sürekli teslimlerde vergiyi doğuran olaya ilişkin hükümlere dayanır. Kira sözleşmeleri REGA denetimindeki Ejar platformunda belgelenir; Kanunun 44. maddesi kayıtsız kişinin vergi faturası düzenlemesine 100.000 SAR'a kadar para cezası öngörür.
Kaynaklar
- KDV Kanunu Uygulama Yönetmeliği
- KDV Kanunu - Bakanlar Kurulu Uzmanlar Bürosu
- Ejar Platformu - Genel Gayrimenkul İdaresi (REGA)
Pratik Örnek
Kayıtlı bir perakendeci, Riyad'da kayıtlı bir gayrimenkul şirketinden bir dükkânı yıllık 150.000 SAR'a, iki altı aylık taksitle kiralar. Her vade tarihinde ev sahibi 75.000 SAR + 11.250 SAR KDV, toplam 86.250 SAR tutarında vergi faturası düzenler ve KDV'yi ilgili dönem beyannamesiyle öder. Perakendeci dükkânı vergiye tabi bir faaliyette kullandığı için her taksitte 11.250 SAR'ı girdi KDV'si olarak indirir ve uygulamada KDV yükü taşımaz. Üç yıllık sözleşme Ejar'da 200 + 400 + 400 = 1.000 SAR ücretle belgelenir. Ev sahibi yalnızca bu dükkâna sahip (yıllık 150.000 SAR) kayıtsız bir birey olsaydı kiraya hiç KDV eklenmez ve vergi faturası düzenleyemezdi.
Yaygın Hatalar
- ✗Ev sahibi KDV'ye kayıtlı değilken ticari kiraya %15 eklemek; bu ihlalin cezası 100.000 SAR'a kadar çıkabilir.
- ✗Kayıtlı ev sahibinin dükkân, ofis veya hizmetli dairelerin muaf olduğunu düşünerek KDV'yi atlaması.
- ✗Karma kullanımlı binalarda kirayı muaf konut kısmı ile vergiye tabi ticari kısım arasında bölmemek.
- ✗Kiranın KDV dahil mi hariç mi olduğunu belirtmeden sözleşme hazırlamak; bu, taraflar arasında anlaşmazlığa davetiye çıkarır.
- ✗KDV'nin yalnızca kiracı ödediğinde doğduğunu sanmak; oysa vade, ödeme ve fatura tarihlerinden en erken olanında doğar.
Uluslararası Farklılıklar
Ticari kira, KDV uygulayan çoğu ülkede vergiye tabidir, konut kirası ise muaftır. BAE'de ticari kira %5 oranla vergilendirilir. Türkiye'de ev sahibi KDV mükellefiyse ticari mülk kirası %20 genel orana tabidir; ev sahibi birey, kiracı işletme ise kiradan gelir vergisi stopajı kesilir. Mısır'da uygulama mülkün ve faaliyetin niteliğine göre değişir. Suudi Arabistan ise %15 oranı, küçük ev sahiplerini KDV dışında tutan kayıt eşiği ve ticari sözleşmelerin Ejar platformunda belgelenmesiyle ayrışır.
